Mạng đường vùng Bắc Tân Uyên cũ dễ nhớ nếu hình dung bằng hai con sông: sông Đồng Nai ôm phía đông, sông Bé chặn phía bắc, còn phía nam mở về Tân Uyên. Trục quen thuộc nhất là đường tỉnh 746 chạy men theo phía sông Đồng Nai qua các xã cũ Tân Mỹ, Thường Tân, Lạc An, Hiếu Liêm; từ đó các trục ngang rẽ vào trung tâm Tân Thành và vùng Đất Cuốc, Tân Định, nơi có khu công nghiệp.
Từ 1/7/2025, vùng này thuộc TP Hồ Chí Minh, phần lõi nay là xã Bắc Tân Uyên (Tân Thành, Tân Định, Đất Cuốc cũ) và xã Thường Tân (Thường Tân, Lạc An, Hiếu Liêm và một phần Tân Mỹ). Tên đường, số hiệu đường tỉnh có thể được thành phố rà soát và đặt lại theo hệ thống mới, nên bài này tả theo cách người địa phương gọi và theo hướng đi thực tế, kèm lời dặn kiểm biển báo hiện hành.
Hình dung vùng đất trước khi nhìn đường
Người mới đến hay mở ứng dụng bản đồ rồi thấy rối vì đường nhỏ đan nhau giữa các lô cao su. Cách nhớ dễ hơn là bắt đầu từ địa hình. Vùng Bắc Tân Uyên là dải đồi thấp lượn sóng, cao dần về phía tây bắc, thấp dần về phía sông Đồng Nai ở phía đông. Những con đường lớn hoặc chạy song song với sông, hoặc chạy cắt ngang từ bờ sông vào phía đồi. Khu dân cư dày nhất bám theo các trục ấy, phía sau là vườn, rẫy, rừng trồng.
Phía đông, dòng Đồng Nai là ranh giới với vùng Vĩnh Cửu cũ, nay thuộc tỉnh Đồng Nai. Phía bắc, sông Bé chảy xuống rồi đổ vào sông Đồng Nai ở khu vực gần Hiếu Liêm cũ; bên kia sông Bé là vùng Bình Phước cũ, nay cũng thuộc tỉnh Đồng Nai sau sáp nhập. Phía tây là vùng Phú Giáo cũ, phía nam là các phường mới hình thành từ thị xã, rồi thành phố Tân Uyên cũ.
Từ khung ấy có thể suy ra: muốn sang Đồng Nai thì phải tìm cầu qua sông Đồng Nai; muốn lên phía bắc thì phải qua sông Bé; muốn về Thủ Dầu Một hay nội đô thì đi xuống phía nam hoặc tây nam. Ba câu này đúng cho mọi chuyến đi trong vùng, dù con đường cụ thể thay đổi theo năm tháng.
Đường tỉnh 746: con đường men theo sông Đồng Nai
Với người các xã ven sông, đường tỉnh 746 là con đường "ra chợ, ra phố". Tuyến chạy từ phía Tân Uyên lên, đi qua vùng Tân Mỹ, Thường Tân, Lạc An rồi lên Hiếu Liêm, nối các xóm ven sông với nhau và với phía nam. Đây là trục có nhiều chợ nhỏ, trường học, trạm y tế, quán xá và cửa hàng vật liệu bám hai bên, nên ban ngày luôn có người qua lại, trẻ em đi học, xe đạp, xe máy chở hàng.
Đặc điểm khiến tuyến này cần đi cẩn thận là sự pha trộn. Cùng một mặt đường có xe máy của người dân, xe đưa rước công nhân, và xe tải chở đá, chở cát từ các mỏ và bến bãi trong vùng. Đường không rộng như quốc lộ, nhiều quãng cong theo địa hình ven sông, có những đoạn dốc nhẹ khuất tầm nhìn. Mặt đường từng được sửa chữa, nâng cấp nhiều đợt, nhưng xe nặng chạy thường xuyên khiến một số quãng nhanh xuống cấp sau mùa mưa.
Đi trên đường 746, nên chú ý các nhánh rẽ ra phía sông. Những nhánh này thường là đường bê tông hoặc đường đất nhỏ dẫn vào xóm, vào bến đò cũ, vào vườn cây. Xe từ trong nhánh chạy ra thường bị cây che khuất, nên khi đi qua khu có nhiều nhánh rẽ, giữ tốc độ vừa phải và sẵn sàng phanh.
Các trục về Tân Thành, Tân Định và Đất Cuốc
Tân Thành là thị trấn huyện lỵ của huyện Bắc Tân Uyên cũ, nay là trung tâm của xã Bắc Tân Uyên. Đây là nơi có trụ sở hành chính, trường cấp ba, chợ, ngân hàng, cửa hàng điện máy, nên nhiều trục đường trong vùng đều hướng về đây. Người ở Lạc An, Hiếu Liêm muốn lên Tân Thành thường đi theo đường ven sông một đoạn rồi rẽ vào trục ngang; người ở Tân Định, Đất Cuốc đi lên hoặc xuống theo các đường nối xã cũ.
Đất Cuốc gắn với khu công nghiệp cùng tên, nên các trục đi qua đây có lượng xe tải, xe container và xe đưa rước công nhân lớn hơn hẳn những nơi khác trong vùng. Vào giờ vào ca và tan ca, các nút giao gần cổng khu công nghiệp đông nghẹt xe máy trong một khoảng ngắn rồi thoáng trở lại. Người không làm trong khu công nghiệp nên tránh các khung giờ này nếu có thể.
Tân Định nằm giữa, là vùng chuyển tiếp từ khu trung tâm ra các vùng vườn, rẫy. Đường ở đây nhiều quãng còn thưa nhà, hai bên là cao su hoặc đất trống, ban đêm ít đèn. Ban ngày dễ đi, nhưng ban đêm cần đèn xe tốt và chú ý những đoạn có xe tải đậu bên lề.
Đường lô cao su, đường liên ấp và đường đất đỏ
Ngoài các trục chính, phần lớn chiều dài đường trong vùng là đường liên ấp và đường lô. Đường liên ấp nhiều nơi đã được bê tông hoá hoặc trải nhựa mỏng theo các chương trình nông thôn mới trước đây, đủ cho xe máy và xe hơi nhỏ, nhưng hẹp, không có lề, hai xe hơi tránh nhau phải tấp sát mép. Đường lô là lối đi trong vườn cao su, rẫy cây ăn trái, thường là đất đỏ hoặc sỏi đỏ đầm.
Đường đất đỏ có hai bộ mặt. Mùa khô, đất khô cứng, xe chạy được nhưng bụi đỏ bám kín người và nhà ven đường. Mùa mưa, mặt đất thành bùn trơn, có quãng sình lầy, xe máy dễ trượt bánh, ô tô gầm thấp dễ sa lầy. Người đi làm vườn ở đây quen dùng xe máy số, lốp gai, và tránh vào đường lô ngay sau trận mưa lớn.
Ứng dụng bản đồ đôi khi chỉ đường tắt qua lô cao su vì tính theo khoảng cách ngắn nhất. Với người lạ, đó là con đường dễ lạc nhất: các hàng cao su giống nhau, không có nhà để hỏi, sóng điện thoại có lúc yếu. Nếu không có việc phải vào vườn, nên ưu tiên trục chính dù dài hơn một chút.
Bảng hướng đi thường gặp và trục nên chọn
Bảng dưới đây tả theo hướng, không theo số đường, để khỏi lạc khi biển số đường thay đổi. Đây là cách chọn chung, thực tế còn tuỳ điểm xuất phát và tình trạng đường hôm đó.
| Muốn đi | Trục thường dùng | Lưu ý |
|---|---|---|
| Từ các xóm ven sông lên trung tâm Tân Thành | Theo đường ven sông rồi rẽ trục ngang vào phía đồi | Nhiều nhánh rẽ từ xóm ra, xe tải chở đá chở cát |
| Từ Tân Thành xuống Tân Uyên, Thủ Dầu Một | Các trục đi về phía nam qua vùng Tân Lập, Tân Bình cũ | Giờ tan ca đông, nhiều xe đưa rước công nhân |
| Sang Vĩnh Cửu, Biên Hoà (Đồng Nai) | Đi về phía sông Đồng Nai tìm cầu qua sông | Kiểm cầu có hạn chế tải trọng hay không |
| Lên Phú Giáo, Bình Phước cũ | Các trục đi về phía tây bắc, qua sông Bé | Đoạn thưa dân, ít trạm xăng, ít đèn đêm |
| Vào khu công nghiệp Đất Cuốc | Trục qua Đất Cuốc, theo hướng cổng khu | Tránh giờ vào ca, tan ca nếu không làm trong khu |
Khi có biển báo phân luồng tạm thời vì thi công, ngập hay sự kiện, làm theo biển tạm và hướng dẫn của lực lượng điều tiết thay vì theo thói quen hay theo ứng dụng.
Tên đường, số đường và địa chỉ sau sáp nhập
Trước tháng 7/2025, đường trong vùng mang các ký hiệu quen thuộc của tỉnh Bình Dương: đường tỉnh, đường huyện, đường xã, cộng với tên ấp. Khi Bình Dương nhập vào TP Hồ Chí Minh và bỏ cấp huyện, hệ thống đường tỉnh của Bình Dương cũ trở thành một phần mạng đường của thành phố. Việc rà soát, đánh số lại hay đặt tên đường mới là công việc cần thời gian; trong giai đoạn chuyển tiếp, biển báo cũ và mới có thể cùng tồn tại.
Vì vậy khi ghi địa chỉ giao hàng, hẹn khách hay báo vị trí cho người thân, nên ghi kèm tên ấp, tên xã mới và một mốc dễ nhận như chợ, trường học, trạm y tế, cổng khu công nghiệp. Mốc vật lý bền hơn số đường. Người giao hàng mới vào vùng thường tìm theo mốc nhanh hơn theo số nhà, vì nhiều đoạn chưa có số nhà liên tục.
Với giấy tờ chính thức, cách ghi địa chỉ sau sáp nhập được hướng dẫn ở mục thủ tục hành chính của trang. Ở đây chỉ dặn một điều thuộc chuyện đi lại: khi ứng dụng bản đồ và người địa phương gọi tên khác nhau, hãy tin người địa phương cho đoạn ngắn, và tin biển báo tại chỗ hơn cả hai.
Đi đêm trên các trục trong vùng
Ban ngày, các trục ở Bắc Tân Uyên trông hiền lành: hai bên vườn cây, nhà cửa thưa, xe cộ vừa phải. Ban đêm, cảm giác đổi hẳn. Nhiều quãng giữa hai khu dân cư không có đèn đường, hai bên là hàng cao su tối đen, chỉ có ánh đèn xe mình. Đèn pha của xe tải chạy ngược chiều làm chói mắt trong vài giây, đủ để một chiếc xe máy lạc tay lái nếu đang chạy nhanh.
Những thứ dễ gây tai nạn ban đêm ở vùng ven là những thứ ban ngày ai cũng thấy: xe tải đậu bên lề không bật đèn cảnh báo, đống vật liệu xây dựng đổ tràn ra mép đường, ổ gà sau mưa, bò thả rông băng qua đường ở các xóm còn chăn nuôi, người đi bộ mặc đồ tối màu. Nếu bắt buộc phải đi đêm, giữ tốc độ thấp hơn ban ngày, dùng đèn chiếu xa khi đường vắng và chuyển đèn chiếu gần khi có xe ngược chiều, đội mũ bảo hiểm có kính.
Mùa mưa, nguy cơ ban đêm tăng thêm một bậc: nước đọng che mất ổ gà, đất đỏ từ đường lô tràn ra mặt nhựa thành lớp bùn mỏng rất trơn, tầm nhìn giảm vì mưa hắt vào kính mũ. Gặp những đoạn như vậy, nhả ga sớm, phanh nhẹ cả hai bánh, tránh đánh lái gấp.
Một thói quen tốt của người đi làm ca đêm trong vùng là đi theo nhóm hai ba xe cùng hướng. Có người đi cùng thì khi xe hỏng giữa quãng vắng hay gặp chuyện bất trắc, việc xoay xở dễ hơn nhiều. Phụ huynh có con học thêm buổi tối ở trung tâm xã cũng nên đón con thay vì để trẻ tự đạp xe về qua đoạn vắng.
Câu hỏi thường gặp
Đường tỉnh 746 có còn mang số 746 sau khi Bình Dương nhập vào TP Hồ Chí Minh không?
Trong giai đoạn chuyển tiếp, người dân và nhiều biển báo vẫn dùng tên cũ. Thành phố có thể rà soát, đánh số lại hệ thống đường tỉnh của Bình Dương cũ theo thời gian. Khi cần chính xác, nên xem biển báo tại chỗ và thông báo của chính quyền thành phố, xã.
Từ các xóm ven sông lên trung tâm Tân Thành nên đi đường nào?
Cách thường gặp là đi theo đường ven sông một đoạn rồi rẽ vào trục ngang dẫn về phía đồi, nơi có trung tâm xã. Đường cụ thể tuỳ xóm xuất phát, nên hỏi người trong ấp lần đầu và ghi nhớ một vài mốc như chợ, trường học dọc đường.
Có nên đi theo đường tắt qua vườn cao su mà ứng dụng bản đồ chỉ không?
Với người lạ thì không nên, nhất là chiều tối hoặc sau mưa. Đường lô cao su dễ lạc, có thể sình lầy, sóng điện thoại yếu và ít nhà để hỏi. Đi trục chính dài hơn một chút nhưng an toàn và dễ được giúp đỡ khi gặp sự cố.
Đường nào trong vùng có nhiều xe tải nhất?
Các trục dẫn tới khu công nghiệp Đất Cuốc và các tuyến có mỏ đá, bến bãi vật liệu dọc phía sông Đồng Nai thường có nhiều xe tải, xe ben. Mức độ thay đổi theo giờ và theo hoạt động của mỏ, bến; khi đi các tuyến này nên giữ khoảng cách và tránh vượt ẩu.
Ghi địa chỉ thế nào để người giao hàng tìm được nhà ở vùng Bắc Tân Uyên?
Ghi tên ấp, tên xã mới (xã Bắc Tân Uyên hoặc xã Thường Tân), TP Hồ Chí Minh, kèm một mốc dễ nhận như chợ, trường, cổng khu công nghiệp. Có thể ghi thêm tên xã cũ trong ngoặc trong thời gian chuyển tiếp để người quen đường dễ hình dung.
Đi xe hơi vào các ấp có khó không?
Nhiều đường liên ấp đã được bê tông hoá nhưng hẹp, không có lề, hai xe hơi gặp nhau phải tấp sát mép. Xe gầm thấp nên tránh đường đất đỏ sau mưa. Lần đầu đến nên hỏi trước chủ nhà về chỗ đậu xe và quãng đường cuối.